แคลเซียม แอล-ทรีโอเนตคืออะไร ทำมาจากอะไร?

แคลเซียม แอล-ทรีโอเนต (calcium L-threonate) คือเกลือที่แคลเซียมจับอยู่กับกรดแอล-ทรีโอนิก ซึ่งเป็นกรดน้ำตาลขนาดเล็กที่มีคาร์บอน 4 อะตอม กรดแอล-ทรีโอนิกเป็นสารหนึ่งที่เกิดขึ้นเมื่อวิตามินซี (กรดแอสคอร์บิก) สลายตัว ทั้งในพืชและในสภาพแวดล้อมอื่น ๆ แคลเซียม แอล-ทรีโอเนตที่ใช้ในงานวิจัยปี 2025 ที่นำโดยมหาวิทยาลัยไทย มีแคลเซียม 12.92% โดยน้ำหนัก ในสหภาพยุโรปสารนี้อยู่ในรายการสารแร่ธาตุที่ใช้ผลิตผลิตภัณฑ์เสริมอาหารได้ ค่าอ้างอิงสารอาหารต่อวันสำหรับคนไทย (Thai RDIs) ของแคลเซียมคือ 1,000 มก. ต่อวัน ส่วนแอล-ทรีโอเนตเองไม่มีค่าใน Thai RDIs

สรุปสั้น ๆ

• คืออะไร: เกลือแคลเซียมของกรดแอล-ทรีโอนิก สูตรโมเลกุล C8H14CaO10
• กรดทรีโอนิกมาจากไหน: เกิดจากการสลายตัวของวิตามินซี และพบในเลือดของคนด้วย
• แคลเซียมโดยน้ำหนัก: 12.92% ในสารที่ใช้ในงานวิจัยของไทยปี 2025
• ในอาหาร: ไม่ใช่ส่วนประกอบปกติของอาหารทั่วไป ผลิตขึ้นเป็นวัตถุดิบ
• กฎเกณฑ์: อยู่ในรายการรูปของแคลเซียมสำหรับผลิตภัณฑ์เสริมอาหารของสหภาพยุโรปตั้งแต่ปี 2009
• ปริมาณต่อวัน: Thai RDIs ของแคลเซียม 1,000 มก. ไม่มีค่าสำหรับแอล-ทรีโอเนต

บทความนี้อธิบายว่าเกลือชนิดนี้ประกอบด้วยอะไร และส่วนประกอบแต่ละส่วนมาจากไหน ส่วนเรื่องแคลเซียมในฐานะสารอาหาร อ่านได้ที่ แคลเซียมคืออะไร และควรได้รับเท่าไร?

แคลเซียม แอล-ทรีโอเนตคืออะไร?

แคลเซียมที่จับกับกรดแอล-ทรีโอนิก

เกลือเกิดขึ้นเมื่อแร่ธาตุอย่างแคลเซียมจับกับกรด ในแคลเซียม แอล-ทรีโอเนต กรดตัวนั้นคือกรดแอล-ทรีโอนิก PubChem ซึ่งเป็นฐานข้อมูลสารเคมีของหอสมุดแพทยศาสตร์แห่งชาติสหรัฐอเมริกา ระบุสูตรโมเลกุลเป็น C8H14CaO10 และมวลโมเลกุล 310.27 ตรงกับแคลเซียม 1 อะตอมที่จับกับแอล-ทรีโอเนต 2 ส่วน ตัว "แอล" (L) ในชื่อบอกรูปร่างของโมเลกุล กรดทรีโอนิกมี 2 รูปที่เป็นภาพสะท้อนในกระจกของกันและกัน และรูปแอลคือรูปที่อยู่ในเกลือชนิดนี้

ข้อมูลพื้นฐาน

ที่มา: ข้อมูลทางเคมีจาก PubChem ปริมาณต่อวันจาก Thai RDIs

กรดแอล-ทรีโอนิกมาจากไหน?

กรดแอล-ทรีโอนิกไม่ได้พบแต่ในผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร สารนี้เกิดขึ้นได้เมื่อวิตามินซีสลายตัว เช่น ในพืชและในน้ำ และยังพบในเลือดของคนด้วย

ในพืช

บทความทบทวนปี 2024 ของนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยแอดิเลด มหาวิทยาลัยฟลินเดอร์ส และมหาวิทยาลัยเอดินบะระ อธิบายว่าพืชหลายชนิดสร้างออกซาเลตและแอล-ทรีโอเนตจากการสลายตัวของวิตามินซี บทความเดียวกันระบุว่าพืชส่วนน้อยมาก รวมถึงองุ่น ยังใช้วิตามินซีสร้างกรดทาร์ทาริก ซึ่งเป็นกรดที่พบในองุ่นและไวน์

งานวิจัยปี 2017 จากฝรั่งเศสและมหาวิทยาลัยเอดินบะระ ติดตามวิตามินซีที่ติดฉลากไว้ในต้นมะเขือเทศ พบว่าออกซาเลตและทรีโอเนตสะสมอยู่ในใบ และวิตามินซีในใบสลายตัวราว 63% ต่อวัน โดยสลายเร็วขึ้นในที่มืด งานนี้วัดในใบ ไม่ได้วัดในผลมะเขือเทศที่เรากิน

ในร่างกายคน

งานวิจัยปี 1999 ของมหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด วิเคราะห์น้ำตาลในเลือดและในของเหลวที่ช่องหน้าลูกตา จากผู้ที่เข้ารับการผ่าตัดตา ผู้วิจัยพบกรดทรีโอนิกและกรดอีรีโทรนิก และสรุปว่าเป็นส่วนประกอบปกติของของเหลวทั้งสองชนิด โดยเสนอที่มาที่เป็นไปได้ 2 ทาง คือการสลายตัวของวิตามินซี หรือโปรตีนที่ทำปฏิกิริยากับน้ำตาล งานนี้ไม่ได้สรุปว่ามาจากทางใด

ในน้ำ

งานวิจัยปี 2004 จากมหาวิทยาลัยโอโบ อาคาเดมี ประเทศฟินแลนด์ เติมวิตามินซีลงในน้ำประปาตามบ้านที่มีทองแดงจากท่อน้ำปนอยู่ หลังตั้งไว้ที่อุณหภูมิห้อง 3 ชั่วโมง วิตามินซีที่เติมลงไป 93% ถูกออกซิไดซ์ แล้วสลายต่อเป็นกรดออกซาลิกและกรดทรีโอนิก ส่วนในน้ำประปาที่ไม่มีทองแดง วิตามินซีถูกออกซิไดซ์เพียงเล็กน้อย และในน้ำดื่มบรรจุขวดที่ทดสอบไม่ถูกออกซิไดซ์เลย

แคลเซียม แอล-ทรีโอเนตมีแคลเซียมเท่าไร?

แคลเซียมคิดเป็นสัดส่วนของน้ำหนัก

เกลือแคลเซียมทุกชนิดมีน้ำหนักส่วนหนึ่งเป็นแคลเซียม และอีกส่วนเป็นสารที่จับอยู่ด้วย สัดส่วนของแคลเซียมจึงต่างกันไปตามรูป แคลเซียม แอล-ทรีโอเนตที่ใช้ในงานวิจัยปี 2025 ที่นำโดยนักวิจัยจากสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ และมหาวิทยาลัยอื่น ๆ ของไทย มีความบริสุทธิ์ 99.8% และมีแคลเซียม 12.92% โดยน้ำหนัก ส่วน NIH Office of Dietary Supplements (ODS) ของสหรัฐฯ ระบุตัวเลขของ 2 รูปที่พบบ่อยที่สุดในผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไว้ดังนี้

ตัวเลขเหล่านี้บอกเพียงว่าน้ำหนักของเกลือแต่ละชนิดเป็นแคลเซียมกี่ส่วน ODS ยังระบุแคลเซียมซัลเฟต แอสคอร์เบต ไฮดรอกซีอะพาไทต์ กลูโคเนต แล็กเตต และฟอสเฟต เป็นรูปอื่นที่ใช้ในผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร อ่านเรื่องรูปต่าง ๆ ของแคลเซียมเพิ่มเติมได้ที่ แคลเซียมมีกี่รูปแบบ แต่ละแบบต่างกันอย่างไร?

แคลเซียม แอล-ทรีโอเนตถูกใช้ในอาหารอย่างไร?

งานวิจัยของไทยเรื่องเยลลี่เจลาตินปลา

งานวิจัยของไทยปี 2025 ทำเยลลี่จากเจลาตินปลา (จากหนังปลานิล) น้ำตาล น้ำ กรดซิตริก และกลิ่นลิ้นจี่ โดยใส่แคลเซียม แอล-ทรีโอเนต 1,200 มก. ในสูตร เยลลี่บางสูตรใส่ฟูร์เซลลาแรน ซึ่งเป็นสารก่อเจลจากสาหร่ายสีแดงด้วย ผู้วิจัยวัดความแน่นของเยลลี่ และให้ผู้ชิมทั่วไป 50 คนให้คะแนนแบบ 9 ระดับ

การใส่แคลเซียม แอล-ทรีโอเนตอย่างเดียวทำให้เยลลี่แน่นขึ้นเล็กน้อย และผู้ชิมให้คะแนนสูงเท่ากับเยลลี่ธรรมดา เยลลี่ที่ใส่ทั้งฟูร์เซลลาแรนและแคลเซียม แอล-ทรีโอเนตแน่นที่สุด และมีแคลเซียม 158.15 มก. ต่อ 100 กรัม เยลลี่ทั้งหมดทำในห้องปฏิบัติการ ผลจึงบอกถึงสูตรนี้ ไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ที่วางขายทั่วไป

สหภาพยุโรปจัดสารนี้ไว้อย่างไร?

ในสหภาพยุโรป ระเบียบคณะกรรมาธิการยุโรปเลขที่ 1170/2009 ปรับปรุงรายการรูปของวิตามินและแร่ธาตุ และเพิ่มแคลเซียม แอล-ทรีโอเนตเข้าในรายการสารแร่ธาตุที่ใช้ผลิตผลิตภัณฑ์เสริมอาหารได้ ส่วนรายการรูปของแร่ธาตุที่เติมในอาหารอื่น ๆ ในระเบียบฉบับเดียวกันไม่มีสารนี้

ใน 1 วันต้องการแคลเซียมเท่าไร?

ค่าอ้างอิงสารอาหารต่อวันสำหรับคนไทย (Thai RDIs) ของแคลเซียมคือ 1,000 มก. ต่อวัน แคลเซียมจำเป็นต่อการคงสภาพปกติของกระดูกและฟัน แคลเซียมจากอาหาร เครื่องดื่ม และผลิตภัณฑ์เสริมอาหารทุกชนิดนับรวมเป็นยอดเดียวกัน เกลือแคลเซียมยังใช้ในอาหารทั่วไปด้วย เช่น เต้าหู้ทำโดยใช้เกลือทำให้น้ำเต้าหู้จับตัว และชนิดของเกลือที่ใช้ทำให้ปริมาณแคลเซียมในเต้าหู้ต่างกัน

ตัวเลขของ USDA เป็นอาหารของสหรัฐฯ ส่วนแคลเซียมในอาหารไทย อ่านได้ที่ อาหารอะไรมีแคลเซียมสูง แต่ละอย่างมีเท่าไร?

ค่าสูงสุดที่รับได้

NIH ODS ระบุค่าสูงสุดที่รับได้ของแคลเซียมตามเกณฑ์ของสหรัฐฯ ไว้ที่ 2,500 มก. ต่อวันสำหรับผู้ใหญ่อายุ 19–50 ปี และ 2,000 มก. ต่อวันสำหรับผู้ที่อายุเกิน 50 ปี ค่าสูงสุดคือปริมาณมากที่สุดที่ไม่น่าจะเกิดผลเสีย ไม่ใช่เป้าหมายที่ต้องกินให้ถึง เรื่องการนับแคลเซียมจากนมกับผลิตภัณฑ์เสริมอาหารรวมกัน อ่านได้ที่ อาหารเสริมแคลเซียม กินคู่กับนมได้ไหม?

EFSA ประเมินแอล-ทรีโอเนตไว้อย่างไร?

แอล-ทรีโอเนตไม่มีค่าใน Thai RDIs ในปี 2024 คณะผู้เชี่ยวชาญด้านโภชนาการของสำนักงานความปลอดภัยด้านอาหารแห่งยุโรป (EFSA) ประเมินแมกนีเซียม แอล-ทรีโอเนต ซึ่งเป็นเกลืออีกชนิดของกรดเดียวกัน สำหรับใช้ในผลิตภัณฑ์เสริมอาหารของผู้ใหญ่ ไม่รวมผู้ที่ตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร ความเห็นฉบับนั้นบันทึกไว้ว่าในปี 2008 คณะผู้เชี่ยวชาญด้านวัตถุเจือปนอาหารและแหล่งสารอาหารของ EFSA ประเมินการได้รับแอล-ทรีโอเนต 2,700 มก. ต่อวันในคน และไม่พบข้อกังวลด้านความปลอดภัยที่ระดับนั้น คณะผู้เชี่ยวชาญปี 2024 เห็นด้วยกับข้อสรุปนั้นสำหรับการใช้ในกรณีนี้ ตัวเลขนี้เป็นระดับที่ใช้ในการประเมิน ไม่ใช่ปริมาณที่แนะนำ

ใครควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร?

ผู้ที่รู้สึกไม่สบายท้อง

NIH ODS ระบุว่าบางคนที่กินแคลเซียมเสริมรู้สึกมีลมในท้องหรือท้องอืด

ผู้ที่ใช้ยาประจำตัว

ODS ระบุว่าแคลเซียมเสริมอาจมีปฏิกิริยากับยาบางชนิด และยาบางชนิดก็มีผลต่อระดับแคลเซียม ผู้ที่ใช้ยาเป็นประจำควรแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรถึงผลิตภัณฑ์เสริมอาหารทุกชนิดที่ใช้อยู่

ผู้ที่ตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

หากตั้งครรภ์ ให้นมบุตร หรือใช้ยาประจำตัว ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร

ทั้งนี้ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค