แคลเซียมมีกี่รูปแบบ แต่ละแบบต่างกันอย่างไร?
แคลเซียมในอาหารเสริมไม่ได้อยู่เป็นแคลเซียมเดี่ยว ๆ แต่จับกับสารอื่นเป็นสารประกอบของแคลเซียม NIH ODS ของสหรัฐฯ ระบุว่ารูปแบบที่พบบ่อยที่สุดคือแคลเซียมคาร์บอเนตและแคลเซียมซิเตรต ซึ่งมีสัดส่วนแคลเซียมในเนื้อสารต่างกัน นอกจากนี้ยังมีแคลเซียมซัลเฟต แอสคอร์เบต ไฮดรอกซีอะพาไทต์ กลูโคเนต แล็กเทต และฟอสเฟต
แคลเซียมจำเป็นต่อการคงสภาพปกติของกระดูกและฟัน NIH ODS ระบุว่าแคลเซียมในร่างกายมากกว่าร้อยละ 99 อยู่ในกระดูกและฟัน บทความนี้อธิบายว่าแคลเซียมมีรูปแบบอะไรบ้าง "ปริมาณแคลเซียมจริง" หมายถึงอะไร และค่าอ้างอิงต่อวันของไทยอยู่ที่เท่าไร
แคลเซียมในอาหารเสริมมีรูปแบบอะไรบ้าง?
NIH ODS ระบุว่าอาหารเสริมจำนวนมากมีแคลเซียม โดยมักอยู่ในรูปแคลเซียมคาร์บอเนตหรือแคลเซียมซิเตรต และรูปแบบอื่นได้แก่ แคลเซียมซัลเฟต แอสคอร์เบต ไฮดรอกซีอะพาไทต์ กลูโคเนต แล็กเทต และฟอสเฟต
| รูปแบบ | สัดส่วนแคลเซียมโดยน้ำหนัก (NIH ODS) | ที่แหล่งข้อมูลระบุ |
|---|---|---|
| แคลเซียมคาร์บอเนต | ราวร้อยละ 40 | หนึ่งในสองรูปแบบที่พบบ่อยที่สุดในอาหารเสริม (NIH ODS) |
| แคลเซียมซิเตรต | ราวร้อยละ 21 | หนึ่งในสองรูปแบบที่พบบ่อยที่สุดในอาหารเสริม (NIH ODS) |
| แคลเซียมกลูโคเนต แล็กเทต ฟอสเฟต | แหล่งข้อมูลนี้ไม่ได้ระบุ | อยู่ในรายชื่อรูปแบบอื่นในอาหารเสริม (NIH ODS) |
| แคลเซียมซัลเฟต | แหล่งข้อมูลนี้ไม่ได้ระบุ | อยู่ในรายชื่อรูปแบบอื่นในอาหารเสริม และใช้ทำเต้าหู้บางชนิด (NIH ODS) |
| แคลเซียมแอสคอร์เบต ไฮดรอกซีอะพาไทต์ | แหล่งข้อมูลนี้ไม่ได้ระบุ | อยู่ในรายชื่อรูปแบบอื่นในอาหารเสริม (NIH ODS) |
แคลเซียมในอาหารที่เติมแคลเซียม
แคลเซียมบางรูปแบบใช้ในอาหารด้วย NIH ODS ระบุว่าแคลเซียมซิเตรตมาเลตใช้ในน้ำผลไม้เสริมแคลเซียมบางชนิด และค่าแคลเซียมของเต้าหู้ในตารางของ NIH ODS เป็นค่าของเต้าหู้ที่ทำด้วยเกลือแคลเซียม เช่น แคลเซียมซัลเฟต เต้าหู้ที่ทำด้วยเกลือชนิดอื่นมีแคลเซียมไม่มาก
"ปริมาณแคลเซียมจริง" หมายถึงอะไร?
ปริมาณแคลเซียมจริง (elemental calcium) คือน้ำหนักของตัวแคลเซียมเองที่อยู่ในสารประกอบ ไม่ใช่น้ำหนักของสารประกอบทั้งก้อน NIH ODS ระบุว่าแคลเซียมแต่ละรูปแบบมีปริมาณแคลเซียมจริงไม่เท่ากัน สัดส่วนของแต่ละรูปแบบดูได้ในตารางข้างบน
ค่าอ้างอิงต่อวันของไทย (Thai RDIs) ของแคลเซียมคือเท่าไร?
ค่าอ้างอิงสารอาหารต่อวันสำหรับคนไทย (Thai RDIs) ของแคลเซียมอยู่ที่ 1,000 มิลลิกรัมต่อวัน เป็นค่าเดียวสำหรับคนทั่วไปอายุ 3 ปีขึ้นไป ไม่แยกตามเพศหรืออายุ
ปริมาณสูงสุดต่อวัน
ส่วนปริมาณสูงสุดต่อวัน (UL) ซึ่งเป็นปริมาณสูงสุดที่ได้รับต่อวันแล้วไม่น่าจะเกิดผลเสีย ตามเกณฑ์ของสหรัฐฯ ที่ NIH ODS รวบรวมไว้ แตกต่างกันตามอายุ
| อายุ | ปริมาณสูงสุดต่อวันตามเกณฑ์ของสหรัฐฯ |
|---|---|
| 14–18 ปี | 3,000 มิลลิกรัม |
| 19–50 ปี (รวมหญิงตั้งครรภ์และให้นมบุตร) | 2,500 มิลลิกรัม |
| 51 ปีขึ้นไป | 2,000 มิลลิกรัม |
แคลเซียมจากหลายแหล่งรวมกัน
แคลเซียมที่ได้รับในหนึ่งวันมาจากหลายแหล่ง ทั้งอาหาร แคลเซียมเสริม และวิตามินรวม NIH ODS ระบุว่ายาบางชนิดก็มีแคลเซียมอยู่ด้วย คนที่ใช้ยาประจำควรปรึกษาเภสัชกร
อาหารไทยอะไรมีแคลเซียม?
อาหารไทยหลายอย่างมีแคลเซียม เช่น ปลาเล็กปลาน้อยที่กินทั้งตัว กุ้งแห้งตัวเล็กทั้งเปลือก งาดำ ใบชะพลู คะน้า ผักกาดเขียว และเต้าหู้แข็งชนิดแคลเซียมสูง ตัวเลขของแต่ละอย่างและตัวอย่างการจัดมื้อในหนึ่งวัน อ่านได้ในไม่ชอบดื่มนม กลัวแคลเซียมไม่พอ กินอะไรแทนดี?
ตัวอย่างจากแหล่งข้อมูลต่างประเทศ
- NIH ODS ยกตัวอย่างนมและผลิตภัณฑ์นม ปลาซาร์ดีนกระป๋องที่กินทั้งก้าง ผักบางชนิดอย่างคะน้าฝรั่ง บรอกโคลี และผักกาดฮ่องเต้ (bok choy) และเต้าหู้ที่ทำด้วยเกลือแคลเซียม
- NHS ของสหราชอาณาจักรยกตัวอย่างนม ชีส ผักใบเขียวอย่างคะน้าฝรั่งและกระเจี๊ยบเขียว (ยกเว้นผักปวยเล้ง) นมถั่วเหลืองที่เติมแคลเซียม และปลาที่กินทั้งก้าง
ถ้าอยากรู้ว่าแคลเซียมทำหน้าที่อะไรในร่างกายเพิ่มเติม อ่านได้ในแคลเซียมคืออะไร และควรได้รับเท่าไร?
แคลเซียมเสริมทำให้เกิดอาการอะไรได้บ้าง?
อาการทางเดินอาหาร
NIH ODS ระบุว่าบางคนที่กินแคลเซียมเสริมมีอาการทางเดินอาหาร เช่น มีลมในท้อง ท้องอืด ท้องผูก หรือหลายอย่างร่วมกัน
เมื่อได้รับปริมาณสูง
NHS ของสหราชอาณาจักรระบุว่าแคลเซียมปริมาณสูงอาจทำให้บางคนปวดท้องและท้องเสีย
ถ้ามีอาการเหล่านี้ต่อเนื่อง ให้ปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์
ใครควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร?
คนที่ใช้ยาประจำ
NIH ODS ระบุว่าแคลเซียมเสริมอาจทำปฏิกิริยากับยาบางชนิด และยาบางชนิดก็มีผลต่อระดับแคลเซียม คนที่ใช้ยาประจำควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร
หญิงตั้งครรภ์และให้นมบุตร
ค่า Thai RDIs ไม่ได้ครอบคลุมหญิงตั้งครรภ์ หญิงตั้งครรภ์และให้นมบุตรควรปรึกษาแพทย์เรื่องปริมาณแคลเซียมที่ได้รับ
คนที่กินอาหารเสริมหลายชนิด
คนที่กินแคลเซียมเสริมร่วมกับวิตามินรวมหรืออาหารเสริมอื่น ควรปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เรื่องปริมาณแคลเซียมรวม
ทั้งนี้ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค
คำถามที่พบบ่อย
แคลเซียมเสริมแต่ละชนิดต่างกันตรงไหน?
แคลเซียมคาร์บอเนตกับแคลเซียมซิเตรตต่างกันอย่างไร?
ปริมาณแคลเซียมจริง (elemental calcium) คืออะไร?
ค่าอ้างอิงต่อวันของไทย (Thai RDIs) ของแคลเซียมคือเท่าไร?
แคลเซียมเสริมมีผลข้างเคียงอะไรบ้าง?
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 445) พ.ศ. 2566 เรื่อง ฉลากโภชนาการ – ค่าอ้างอิงสารอาหารต่อวันสำหรับคนไทย (บัญชีหมายเลข 3)
- NIH ODS (สหรัฐฯ): แคลเซียม (ข้อมูลสำหรับบุคลากรทางการแพทย์) ↗
- NHS (สหราชอาณาจักร): แคลเซียม ↗
เราใช้คุกกี้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ และประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ เมื่อคุณกดยอมรับ เราจะสามารถแสดงเนื้อหาที่ตรงกับความสนใจของคุณได้มากขึ้น และหากต้องการเปลี่ยนความยินยอม สามารถทำได้ทุกเมื่อโดยคลิก “การตั้งค่าคุกกี้” นโยบายการใช้คุกกี้
