ขับรถกลางคืนแสงไฟแยงตา มองไม่ชัด ทำอย่างไรดี?

แสงไฟแยงตาตอนขับรถกลางคืนมักมาจากเรื่องที่ตรวจเองได้ ทั้งกระจกหน้ารถ แว่น หรือไฟหน้ารถที่สกปรก และดวงตาที่ล้าหลังผ่านมาทั้งวัน ให้รักษากระจกและไฟให้สะอาด ไม่ใส่แว่นเลนส์สีที่ขายว่าใส่ขับกลางคืน และเมื่อไฟรถที่สวนมาแยงตา ให้ลดความเร็วและหยุดรถถ้าจำเป็น ถ้าทำแล้วยังรู้สึกแสงจ้ารบกวนบ่อย หรือรู้สึกว่ามองตอนกลางคืนแย่ลง ควรไปตรวจตา

ทำไมขับรถกลางคืนถึงรู้สึกแสงไฟแยงตามากกว่าปกติ?

National Institute on Aging (NIA) ของสหรัฐฯ ระบุว่าตอนกลางคืนอาจมองสิ่งต่าง ๆ ได้ไม่ชัด และแสงจ้าจากไฟหน้ารถที่สวนมาหรือไฟถนนอาจเป็นปัญหาได้ และยังมีเรื่องในชีวิตประจำวันอีกหลายอย่างที่ทำให้แย่ลง

กระจกหน้ารถที่ยังไม่สะอาดจริง

Highway Code ของสหราชอาณาจักรระบุว่ากระจกหน้ารถและกระจกหน้าต่างต้องสะอาดและไม่มีสิ่งบังการมองเห็น และไฟรถต้องสะอาดและไม่มีสิ่งบัง ให้เช็ดกระจกทั้งด้านนอกและด้านใน เพราะด้านในก็เปื้อนได้เช่นกัน

ตาล้าและตาแห้ง

การขับรถกลับบ้านหลังจ้องจอมาทั้งวัน อาจหมายถึงดวงตาที่ล้าอยู่แล้ว บทความทบทวนปี 2024 เรื่องอาการตาล้าจากการใช้จอระบุว่าความรู้สึกตาแห้งระคายเคืองเกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิดกับการกะพริบตาน้อยลง ซึ่งทำให้ผิวตาแห้ง

อายุมากขึ้น ตาปรับแสงช้าลง

NIA ระบุว่าการต้องใช้เวลานานขึ้นในการปรับตัวเมื่อแสงเปลี่ยน เป็นหนึ่งในการเปลี่ยนแปลงของสายตาที่พบบ่อยเมื่ออายุมากขึ้น การขับผ่านป้ายร้านที่สว่าง ถนนที่มืด และไฟรถที่สวนมาสลับกันไป จึงอาจรู้สึกยากกว่าเมื่อก่อน

เรื่องเริ่มมองใกล้ไม่ชัดเมื่ออายุราว 40 อ่านได้ในอายุ 40 แล้วเริ่มมองใกล้ไม่ชัด ทำอย่างไรดี?

ก่อนขับรถกลางคืน ควรเช็กอะไรที่รถบ้าง?

ใช้ไฟของเราอย่างเกรงใจคนอื่น

Highway Code ของสหราชอาณาจักรระบุว่าห้ามใช้ไฟในลักษณะที่ทำให้แสงแยงตาหรือรบกวนผู้ใช้ถนนคนอื่น และแนะนำให้ใช้ไฟต่ำตอนกลางคืนในเขตชุมชน และคงไฟต่ำไว้ขณะแซงจนกว่าจะขึ้นมาเสมอกับรถคันนั้น ส่วนไฟตัดหมอกหน้าและหลังให้ใช้เฉพาะเมื่อทัศนวิสัยแย่มาก และปิดเมื่อทัศนวิสัยดีขึ้น

ควรดูแลแว่นอย่างไรสำหรับขับรถกลางคืน?

เช็ดให้สะอาดและวัดค่าสายตาให้เป็นปัจจุบัน

เช็ดแว่นก่อนออกขับตอนกลางคืน ไม่ใช่แค่ตอนเช้า NIA แนะนำให้ใส่แว่นหรือคอนแทคเลนส์ทุกครั้งถ้าต้องใช้เพื่อให้มองเห็นชัด และถ้าต้องใช้แว่นมองไกลขณะขับรถ ให้ค่าสายตาเป็นปัจจุบันและถูกต้อง NIA ยังระบุว่าแม้ค่าสายตาเปลี่ยนเพียงเล็กน้อยก็เพิ่มความเสี่ยงที่จะหกล้มและบาดเจ็บได้ การใช้แว่นที่ตรงกับค่าสายตาจึงสำคัญ

ไม่ใส่แว่นเลนส์สีตอนกลางคืน

แว่นเลนส์เหลืองมักขายว่าใส่ขับรถกลางคืน แต่ Highway Code ของสหราชอาณาจักรระบุว่าตอนกลางคืนหรือเมื่อทัศนวิสัยไม่ดี ไม่ควรใช้แว่น เลนส์ หรือกระบังหน้าที่มีสีถ้าทำให้มองเห็นได้น้อยลง เมื่อพระอาทิตย์ตกแล้วให้ถอดแว่นกันแดดทันที

เมื่อไฟรถที่สวนมาแยงตา ทำอย่างไรได้บ้าง?

ลดความเร็ว และหยุดถ้าจำเป็น

Highway Code ระบุว่าเมื่อไฟหน้ารถที่สวนมาแยงตา ให้ลดความเร็ว และหยุดรถถ้าจำเป็น และแนะนำให้ขับด้วยความเร็วที่หยุดรถได้ทันภายในระยะที่มองเห็นว่าทางโล่ง ในสภาพอากาศเปียก Highway Code ระบุว่าระยะหยุดรถจะยาวขึ้นอย่างน้อยสองเท่าของถนนแห้ง ช่วงฝนหนักจึงควรขับช้าลงกว่าปกติ

เลี่ยงช่วงเวลาที่ขับยากที่สุดถ้ามองกลางคืนลำบาก

NIA แนะนำให้ลดหรือเลิกขับรถตอนกลางคืนถ้ามองในที่มืดได้ลำบาก และพยายามเลี่ยงการขับช่วงพระอาทิตย์ขึ้นและตก ซึ่งแสงอาจส่องเข้าตาตรง ๆ

ดูแลตาให้สบายระหว่างขับ

• ตั้งใจกะพริบตาเวลาขับบนถนนตรงยาวๆ
• ถ้าตาแห้งบ่อย ให้ปรึกษาจักษุแพทย์หรือเภสัชกรว่ายาหยอดตาแบบไหนเหมาะกับตาและเลนส์ที่ใช้

ขับรถกลางคืนแล้วตาหนัก ง่วง ควรทำอย่างไร?

แสงจ้ารับมือยากขึ้นเมื่อง่วง NIOSH ของ CDC ระบุสัญญาณเตือนของการขับรถขณะง่วงไว้ดังนี้

• โฟกัสสายตาได้ยาก กะพริบตาบ่อย หรือหนังตาหนัก
• หาวซ้ำๆ หรือขยี้ตา
• จำไม่ได้ว่าขับผ่านช่วงที่ผ่านมาอย่างไร หรือเลยทางแยกและป้าย
• รถส่ายออกนอกเลน หรือล้อทับแถบเตือนที่ขอบทาง

CDC ระบุว่าเมื่อเริ่มรู้สึกง่วงขณะขับ สิ่งเดียวที่ทำได้อย่างไม่เสี่ยงคือออกจากถนนและพักจนหายง่วง และการเปิดวิทยุดังขึ้น เปิดหน้าต่าง หรือเปิดแอร์แรงขึ้น ไม่พบว่าได้ผล CDC ยังแนะนำให้นอนให้ได้ 7 ถึง 9 ชั่วโมง และไม่ดื่มแอลกอฮอล์ก่อนขับรถ Highway Code ของสหราชอาณาจักรแนะนำให้พักอย่างน้อย 15 นาทีทุก ๆ 2 ชั่วโมงของการขับ ถ้าขับกลับต่างจังหวัดทางไกล ให้วางแผนแวะพักที่ปั๊มน้ำมันระหว่างทาง หรือผลัดกันขับ

เมื่อไรควรไปตรวจตา?

ควรนัดตรวจตา

• เช็ดกระจกและแว่นแล้วยังรู้สึกแสงจ้า เห็นวงแสงรอบดวงไฟ หรือมองสิ่งที่อยู่ในที่มืดสลัวได้ยาก
• รู้สึกว่ามองตอนกลางคืนแย่ลงเรื่อยๆ NIA แนะนำให้ถามจักษุแพทย์ว่าสายตาของเรายังเหมาะกับการขับรถหรือไม่
• อายุ 60 ปีขึ้นไป NIA แนะนำให้ตรวจตาแบบขยายม่านตาทุก 1 ถึง 2 ปีตั้งแต่อายุนี้

ไปพบแพทย์ทันที

NIA แนะนำให้ไปพบจักษุแพทย์ทันทีถ้ามองไม่เห็นขึ้นมากะทันหัน ทุกอย่างพร่ามัว เห็นแสงวาบ หรือเห็นจุดลอยไปมาจำนวนมากขึ้นมาใหม่ ถ้าการมองเห็นเปลี่ยนไปกะทันหัน อย่าขับรถไปเอง